Meer zelfvertrouwen krijgen zonder jezelf toe te spreken
Meer zelfvertrouwen krijg je van ervaringen, niet van gedachten. Wie zichzelf toespreekt met dat het wel goed komt, hoort vooral zichzelf iets beweren wat hij niet gelooft. Wat wel werkt is iets doen waar je tegenop ziet, in een formaat dat je aankunt, en het resultaat daarna niet wegredeneren. Dat laatste is het moeilijkste deel. Houdt de onzekerheid je uit je werk of je sociale leven, of komt er somberheid bij, begin dan bij de huisarts.
duurt ± 5 minuten · anoniem · vrijblijvend
“Als ze wisten hoe ik het echt doe, was het snel afgelopen”
Meer zelfvertrouwen willen begint bijna altijd bij een concreet moment. De vergadering waarin je iets wist en het niet zei. De vacature die je drie keer opende en nooit invulde. Het compliment dat je met een grapje wegzette voordat iemand het kon herhalen.
Van buiten valt het niet op. Je doet je werk, je bent aardig, en mensen zouden je eerder bescheiden noemen dan onzeker. Precies daardoor krijg je bijna nergens tegenspraak.
Waar meer zelfvertrouwen vandaan komt
Van dingen doen. Dat klinkt teleurstellend eenvoudig, en het is het enige wat consistent werkt: je doet iets waar je tegenop ziet, het gaat redelijk, en dat gegeven blijft hangen. Herhaal dat vaak genoeg en het beeld schuift mee.
Het probleem zit meestal in de laatste stap. Mensen met weinig zelfvertrouwen doen die dingen wel degelijk, en ze schrijven het resultaat toe aan de omstandigheden. Het was makkelijk, ze waren aardig voor me, ik had geluk. Zo kan er tien jaar bewijs voorbijkomen zonder dat er iets verandert.
Dat terugveren lastig is, geldt breder dan je denkt. Volgens de Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen van 2024 gaf 57,9 procent van de jongvolwassenen aan meestal snel te herstellen na een moeilijke periode. Bij ruim vier op de tien gaat dat dus moeizamer, en dat is geen kleine uitzonderingsgroep.
Waarom jezelf toespreken zelden helpt
Voor de spiegel zeggen dat je goed genoeg bent, werkt bij mensen die dat toch al vonden. Bij de rest roept het meteen de tegenstem op, met een lijst voorbeelden erbij. Je hebt het gesprek dan verloren voordat je de deur uit bent.
Wat wel iets doet, is je bewijs onderzoeken. De vraag is dan wat er feitelijk gebeurd is, wie wat zei, en welk deel je er zelf bij hebt verzonnen. Dat is een saaie vraag en hij is controleerbaar, en daarom heeft je tegenstem er minder tegenin te brengen.
De oefening die het verschil maakt
Kies iets wat klein genoeg is dat je het echt gaat doen, en groot genoeg dat je er zenuwachtig van wordt. Eén vraag stellen in een overleg. Eén keer zeggen dat je iets niet weet. Eén keer een uitnodiging aannemen waarvan je zou afzeggen.
Schrijf achteraf op wat er gebeurde. Feitelijk, twee regels. Dat aantekeningetje is er om te voorkomen dat je het achteraf herschrijft, want dat is precies wat je hoofd standaard doet.
Wat een coach hieraan toevoegt
Twee dingen. Iemand die het merkt als je een geslaagde ervaring wegredeneert, en dat op het moment zelf benoemt. En iemand die met je uitzoekt waar het beeld vandaan komt, want vaak zit er een oude regel onder: fouten maken mag niet, of je mag pas meetellen als je presteert.
Reken op vijf tot tien gesprekken. Wat je merkt is dat je gedrag eerder verandert dan je gevoel, en dat is de normale volgorde.
Waar dit aan grenst
Gaat de onzekerheid samen met somberheid die weken aanhoudt, met eetproblemen of met zelfbeschadiging, dan begin je bij de huisarts. Datzelfde geldt als je sociale situaties zo veel vermijdt dat je wereld kleiner wordt.
Ligt de lat vooral hoog bij jezelf, kijk dan bij perfectionisme. Gaat het vooral om het gevoel dat je door de mand valt, dan sluit het imposter-gevoel beter aan. De andere vragen staan bij zelfbeeld en zelfvertrouwen.
Laatst bijgewerkt op
Wanneer past een coach, en wanneer je huisarts?
Een coach past als …
- je merkt dat je kansen laat lopen omdat je jezelf te laag inschat
- je complimenten wegwuift en kritiek wekenlang meedraagt
- je in groepen je mond houdt terwijl je wel iets te zeggen hebt
- je functioneert en het je vooral energie kost
Ga eerst naar je huisarts als …
- de onzekerheid samengaat met somberheid die weken aanhoudt
- je sociale situaties structureel vermijdt en je wereld kleiner wordt
- er eetproblemen of zelfbeschadiging bij spelen
- je gedachten hebt over jezelf pijn doen
Denk je aan zelfdoding of doe je jezelf pijn? Bel 113 of gratis 0800-0113, of chat via 113.nl, dag en nacht bereikbaar. Bij direct gevaar: 112.
Welke coach past hierbij?
Bij meer zelfvertrouwen gaat het meestal om een lifecoach, counselor, coach persoonlijke ontwikkeling. Je hoeft dat zelf niet uit te zoeken: op basis van je verhaal leggen wij je vraag voor aan de coaches die erbij passen. Elke coach op Výma is geverifieerd op KvK-inschrijving, kwalificaties en beroepsregisters, en kiest maximaal drie thema's: specialisten dus, geen alleskunners.
- lifecoach
- counselor
- coach persoonlijke ontwikkeling
Veelgestelde vragen
Hoe krijg ik meer zelfvertrouwen?
Door dingen te doen waarvan je denkt dat ze misgaan, en te merken dat je het aankunt. Begin klein genoeg dat je het echt gaat doen: één vraag stellen in een overleg, één keer zeggen dat iets je niet lukt. Zelfvertrouwen is een gevolg van ervaring en geen voorwaarde ervoor.
Waarom werkt positief denken niet?
Omdat je jezelf iets vertelt wat je niet gelooft, en dat merkt je hoofd meteen. Onderzoek naar zelfbevestigingen laat zien dat ze bij mensen met een laag zelfbeeld averechts kunnen werken. Wat wel helpt is de vraag of je bewijs klopt: wat is er echt gebeurd, en wat maakte je ervan.
Is weinig zelfvertrouwen aangeboren?
Deels ligt er aanleg, en het grootste deel is aangeleerd. Wie vroeg heeft geleerd dat waardering afhing van prestatie, of dat fouten gevolgen hadden, neemt dat mee. Aangeleerd betekent ook dat het te veranderen is, al gaat dat langzamer dan mensen hopen.
Hoeveel gesprekken heb ik nodig?
De meeste mensen merken na vijf tot tien gesprekken verschil in wat ze doen. Je gevoel loopt daar meestal op achter, en dat is normaal: gedrag verandert eerst, en het zelfbeeld schuift er langzaam achteraan.