Minder gaan werken zonder jezelf weg te cijferen
Minder gaan werken is in Nederland gewoner dan waar ook, en toch voelt het vragen ervan als een gunst. Twee dingen houden mensen tegen: de rekensom die ze nooit maken en de angst dat ze minder serieus worden genomen. Wat helpt is het netto-effect uitrekenen, het voorstel concreet maken en vooraf regelen welk werk vervalt. Zonder dat laatste doe je hetzelfde werk in minder tijd.
duurt ± 5 minuten · anoniem · vrijblijvend
“Ik wil één dag minder en ik durf het al twee jaar niet te vragen”
Of je minder zou gaan werken, reken je in je hoofd uit, elke paar maanden. Op donderdag ben je op, op zondag begint het alweer te knagen, en je weet precies welke dag je zou willen schrappen. En dan bedenk je dat het een slecht moment is, dat het team het druk heeft, en dat je het na de zomer wel aankaart.
Wat er ondertussen gebeurt, is dat je het compenseert. Je werkt door in de avond, je neemt vakantiedagen op om bij te komen, en je zegt thuis dat het na dit project rustiger wordt.
Waarom minder gaan werken hier zo beladen is
Vreemd genoeg is Nederland juist het land van de deeltijdbaan. Volgens de Emancipatiemonitor 2024 van het CBS werkt bijna 19 procent van de mannen en 61 procent van de vrouwen tussen de 20 en 65 jaar in deeltijd, en daarmee staan we boven aan de lijst in de Europese Unie. Daarna volgen Oostenrijk met 51 procent en Duitsland met 48 procent bij vrouwen.
Dat het zo gewoon is, maakt het vragen ervan niet makkelijker. Twee dingen houden mensen tegen. Het eerste is geld, en dat is bijna altijd een som die nooit is uitgerekend. Het tweede is het beeld: de angst dat je minder meetelt, minder wordt gevraagd voor het interessante werk, en dat je loopbaan stilstaat.
Het voorstel dat je wel kunt doen
Reken eerst uit wat het netto scheelt. Door belastingschijven en toeslagen ligt het bedrag vaak lager dan het bruto verschil doet vermoeden, en soms is dat het hele gesprek al.
Kom daarna met een voorstel in plaats van een vraag. Welke dag, per wanneer, en vooral: welk werk vervalt of gaat naar iemand anders. Dat laatste is het deel dat mensen overslaan, en het is precies het deel dat bepaalt of het werkt.
Spreek een evaluatiemoment af na drie maanden. Dat maakt het voor je werkgever een proef in plaats van een onomkeerbaar besluit, en het geeft jou een moment om bij te sturen als blijkt dat het werk gewoon is meeverhuisd naar je vier dagen.
Wat er daarna vaak toch misgaat
Je gaat een dag minder werken en je doet hetzelfde. Het werk was er immers al, en niemand nam iets over. Na een half jaar werk je vier dagen voor vier dagen loon en vijf dagen aan taken, en dan is de conclusie dat deeltijd voor jou blijkbaar niet werkt.
Voorkom dat door de vrije dag te beschermen zoals je een afspraak beschermt. Geen mail, geen uitzonderingen die het volgende voorbeeld worden. Wie de eerste twee keer wel inspringt, heeft de afspraak stilzwijgend teruggedraaid.
Wat een coach hieraan toevoegt
Het gesprek voorbereiden, en de vraag onderzoeken die eronder ligt. Bij een deel van de mensen draait het eigenlijk om de inhoud: het werk zelf kost te veel, en minder uren zou dat alleen verdunnen.
Dat verschil is het uitzoeken waard voordat je iets vraagt. Reken op een paar gesprekken; dit is zelden een lang traject.
Waar dit aan grenst
Wil je minder werken omdat je uitputting voelt aankomen, dan hoort de bedrijfsarts erbij en begin je bij de huisarts. Minder uren is dan geen oplossing maar uitstel.
Merk je dat de hoeveelheid werk het echte probleem is, kijk dan bij werkdruk. Gaat het er vooral om dat je nooit meer uit staat, dan sluit niet kunnen ontspannen beter aan. De andere vragen staan bij werk en loopbaan.
Laatst bijgewerkt op
Wanneer past een coach, en wanneer je huisarts?
Een coach past als …
- je al een tijd minder wilt werken en het gesprek blijft uitstellen
- je bang bent dat je minder serieus wordt genomen of kansen misloopt
- je eerder minder bent gaan werken en toch hetzelfde werk bleef doen
- je twijfelt of het aan de uren ligt of aan de inhoud van je werk
Ga eerst naar je huisarts als …
- je minder wilt werken omdat je uitputting voelt aankomen; schakel dan ook de bedrijfsarts in
- je al slecht slaapt of lichamelijke klachten hebt
- je merkt dat je thuis niets meer over hebt voor de mensen om je heen
- de vermoeidheid blijft, ook als je een week vrij bent geweest
Denk je aan zelfdoding of doe je jezelf pijn? Bel 113 of gratis 0800-0113, of chat via 113.nl, dag en nacht bereikbaar. Bij direct gevaar: 112.
Welke coach past hierbij?
Bij minder gaan werken gaat het meestal om een loopbaancoach, carrièrecoach, sollicitatiecoach. Je hoeft dat zelf niet uit te zoeken: op basis van je verhaal leggen wij je vraag voor aan de coaches die erbij passen. Elke coach op Výma is geverifieerd op KvK-inschrijving, kwalificaties en beroepsregisters, en kiest maximaal drie thema's: specialisten dus, geen alleskunners.
- loopbaancoach
- carrièrecoach
- sollicitatiecoach
Veelgestelde vragen
Heb ik recht op minder uren werken?
In de meeste gevallen wel. De Wet flexibel werken geeft werknemers bij werkgevers met tien of meer medewerkers het recht om een verzoek in te dienen om minder te gaan werken. Je werkgever mag dat alleen afwijzen bij zwaarwegende bedrijfsbelangen, en dat moet hij onderbouwen.
Wat kost een dag minder werken netto?
Minder dan het bruto lijkt, en hoeveel minder verschilt sterk per situatie. Door de belastingschijven en toeslagen levert de laatste werkdag netto vaak beduidend minder op dan de eerste. Reken het uit voordat je het afwijst; veel mensen schrikken op een prettige manier.
Word ik minder serieus genomen als ik in deeltijd werk?
Dat verschilt sterk per organisatie en per rol. Wat je zelf in de hand hebt, is dat je duidelijk bent over wat er wel en niet in je uren past. Wie stil zijn oude takenpakket in vier dagen probeert te proppen, bevestigt juist het beeld dat het niet werkt.
Kan ik het later weer terugdraaien?
Meestal wel, en zet het meteen op papier. Diezelfde Wet flexibel werken geeft je ook het recht om een verzoek tot meer uren in te dienen. Spreek bij voorkeur vooraf af hoe jullie dat aanpakken, dan hoef je het later niet opnieuw te bevechten.